کد مطلب:117162 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:169

عمل صالح











امام علي (ع) بعد از جمع بندي و نتيجه گيري از سخنانش اينك بنيادي ترين اصول و اساسي ترين اركان كمال و رشد و رقاء انسان را در فرهنگ قرآن و بينش اسلامي بيان مي فرمايد. از نظر قرآن اسلام منهاي عمل چيزي نيست و انسان دور از حركت و تلاش و كار به مقصود و مطلوب خود- كه همانا كسب رضاي الهي و آرامش در كنف حمايت و عنايت حق تعالي است- دست نمي يابد. در اين رابطه آيات ذيل از قرآن گواه مدعاي بيان شده است:

قل يا اهل الكتاب لستم علي شي ء حتي تقيموا التوراه و الانجيل و ما انزل اليكم من ربكم....[1].

«اي پيامبر بگو اي اهل كتاب- يهود و نصاري- شما ارزشي نداريد، مگر اينكه به دستور تورات و انجيل و قرآني كه براي شما از جانب خدا فرستاده شده قيام و

[صفحه 81]

عمل كنيد....»

اتامرون الناس بالبر و تنسون انفسكم و انتم تتلون الكتاب افلا تعقلون.[2].

«چگونه شما كه مردم را به نيكوكاري فرمان مي دهيد، خود فراموش مي كنيد در صورتي كه شما كتاب خدا را مي خوانيد، چرا در آن انديشه و تعقل نمي كنيد.»

در رابطه با آيات فوق و بيان ضرورت هماهنگي و همراهي ايمان به خدا و قرآن با عمل و حركت در جهت اعتقادات، رواياتي از معصومين (ع) بيان مي شود:

قال رسول الله (ص):

.... و من تعلم القرآن فلم يعمل به و آثر عليه حب الدنيا و زينتها، استوجب سخط الله- عز و جل- و كان في الدرجه مع اليهود و النصاري، الذين ينبذون كتاب الله وراء ظهورهم.[3].

پيامبر اكرم (ص) فرمود:

«.... و هر كس قرآن را بياموزد و به آن عمل نكند و علاقه ي به دنيا و زيور آن را بر قرآن ترجيح دهد، سزاوار خشم خداي عزوجل است و از نظر مرتبه و مقام در رديف يهود و نصاري مي باشد، آنانكه كتاب خدا را پشت سر مي گذاشتند- و به آن عمل نمي كردند-.»

قال الامام جعفر بن محمد الصادق (ع):

الايمان لايكون الا بعمل و العمل منه و لا يثبت الايمان الا بعمل.[4].

[صفحه 82]

امام جعفر بن محمد (ع) فرمود:

«ايمان جز به عمل محقق نمي شود و عمل از ايمانست و ايمان جز با عمل ثابت نمي شود.»

قال الامام محمد بن علي الباقر:

ان ولايتنا لاتدرك الا بالعمل.[5].

امام محمد باقر (ع) فرمود:

«به درستي كه ولايت ما جز در سايه ي عمل به دست نمي آيد.»

قال علي بن موسي الرضا عن الباقر (ع):

.... لاينال ما عند الله الا بالعمل....

امام علي بن موسي الرضا از امام محمد باقر (ع) روايت مي فرمايد:

«.... به آنچه نزد خداست دست نمي رسد، مگر با عمل....»

قال الامام علي بن ابي طالب (ع):

.... الله، الله في القرآن! لايسبقكم بالعمل به غيركم...[6].

امام علي بن ابي طالب (ع) فرمود:

«از خدا بترسيد، از خدا بترسيد درباره ي قرآن، مباد آنكه در عمل به قرآن ديگران بر شما سبقت بگيرند.»

با توجه به احاديث فوق و دقت نظر در قرآن، كه همه جا ايمان و عمل صالح همراه و متصل با يكديگر بيان شده است، براي هر انسان با انصاف و صاحب انديشه اي روشن است كه حقيقت ايمان آميخته به عمل است و به فرموده ي امام صادق

[صفحه 83]

(ع): الايمان عمل كله.[7].

بنابراين بندگان خدا براي رسيدن به كمال و برخورداري از رحمت و عنايت حق تعالي راهي جز عمل به واجبات ديني و انجام فرائض مذهبي و تلاش در جهت كسب رضاي خدا ندارند. امام علي (ع) با توجه به اين حقيقت پيروان خود را به انجام اعمال صالح فرامي خواند و با تاكيد و تكرار واژه ي العمل، العمل آنها را با ناموس حيات كه حركت و كار در جهت خداست، آشنا مي سازد. با توجه به اين واقعيت عيني كه زيباترين و ارزنده ترين مفاهيم اخلاقي و اعتقادي، چنانچه در صحنه ي عمل جلوه نكند، چيزي جز يك مشت الفاظ خشك و بي روح نيست. و هرگز نمي تواند در حركت و پويائي و سعادت انسانها نقشي داشته باشد.


صفحه 81، 82، 83.








    1. سوره ي مائده، آيه 68.
    2. سوره بقره، آيه 44.
    3. ثواب الاعمال/ 332.
    4. الوسائل الشيعه/ج 127:6.
    5. الكافي/ ج 75:2.
    6. نهج البلاغه ي عبده/978.
    7. الكافي/ج 34:2.