کد مطلب:224133 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:132

منطقه حكومت مأمون
براي واقف شدن به منطقه حكومت مأمون و محيط امپراطوري اسلام در آن عصر كافي است كه ميزان خراج عصر مأمون را از نظر خوانندگان بنگاريم تا به نكاتي دقيق از تاريخ واقف شويم.

ابن خلدون در تاريخ خود العبر مي نويسد خراج در عهد مأمون به شرح زير بوده است:

مبلغ خراج به درهم و دينار: سواد: 27800000، مقدار اموال غير نقديه: 200 حله نجرانيه

مبلغ خراج به درهم و دينار: لشكر: 11600000، مقدار اموال غير نقديه: 240 رطل خاك معدني مخصوص

مبلغ خراج به درهم و دينار: كود دجله: 20800000

مبلغ خراج به درهم و دينار: حلوان: 4800000

مبلغ خراج به درهم و دينار: اهواز: 25000000، مقدار اموال غير نقديه: 3000 رطل شكر

مبلغ خراج به درهم و دينار: فارس: 27000000، مقدار اموال غير نقديه: 30000 شيشه آب گل (گلاب)

مبلغ خراج به درهم و دينار: كرمان: 4200000، مقدار اموال غير نقديه: 20000 رطل زيت سياه

مقدار اموال غير نقديه: 500 دست لباس يماني

مبلغ خراج به درهم و دينار: مكران: 400000، مقدار اموال غير نقديه: 20000 رطل خرما

مبلغ خراج به درهم و دينار: سند و اطراف: 11500000، مقدار اموال غير نقديه: 150 رطل عود هندي

مبلغ خراج به درهم و دينار: سجستان 4000000، مقدار اموال غير نقديه: 300 دست لباس مخصوص

مبلغ خراج به درهم و دينار: سجستان 4000000، مقدار اموال غير نقديه: 20 رطل (الغانيدر)



[ صفحه 15]



مبلغ خراج به درهم و دينار: خراسان 28000000: مقدار اموال غير نقديه: 2000 رطل نقره خالص

مبلغ خراج به درهم و دينار: خراسان 28000000: مقدار اموال غير نقديه: 4000 برذون

مبلغ خراج به درهم و دينار: خراسان 28000000: مقدار اموال غير نقديه: 1000 رأس رقيق

مبلغ خراج به درهم و دينار: خراسان 28000000: مقدار اموال غير نقديه: 20000 دست لباس

مبلغ خراج به درهم و دينار: خراسان 28000000: مقدار اموال غير نقديه: 30000 رطل اهليلج

مبلغ خراج به درهم و دينار: جرجان: 12000000، مقدار اموال غير نقديه: 1000 شقه ابراهيم

مبلغ خراج به درهم و دينار: قومس: 1500000، مقدار اموال غير نقديه: 1000 نقره خالص

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 600 قطعه فرش طبري

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 200 عباء

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 200 عباء

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 500 دست لباس

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 300 دستمال

مبلغ خراج به درهم و دينار: طبرستان ريان دماوند: 6300000، مقدار اموال غير نقديه: 300 جام مخصوص

مبلغ خراج به درهم و دينار: ري: 12000000، مقدار اموال غير نقديه: 20000 رطل عسل

مبلغ خراج به درهم و دينار: همدان: 11300000، مقدار اموال غير نقديه: 1000 رطل رب سيب و انار

مبلغ خراج به درهم و دينار: همدان: 11300000، مقدار اموال غير نقديه: 12000 رطل عسل

مبلغ خراج به درهم و دينار: بصره كوفه: 10700000

مبلغ خراج به درهم و دينار: ماستبندان و ريان: 4000000

مبلغ خراج به درهم و دينار: شهر زور: 6700000

مبلغ خراج به درهم و دينار: موصل و اطراف: 24000000، مقدار اموال غير نقديه: 20000 رطل عسل

مبلغ خراج به درهم و دينار: آذربايجان: 4000000

مبلغ خراج به درهم و دينار: جزاير اطراف فرات: 34000000، مقدار اموال غير نقديه: 1000 رأس رقيق

مبلغ خراج به درهم و دينار: جزاير اطراف فرات: 34000000، مقدار اموال غير نقديه: 12000 ظرف زق عسل (كندو)

مبلغ خراج به درهم و دينار: جزاير اطراف فرات: 34000000، مقدار اموال غير نقديه: 10 بزاة

مبلغ خراج به درهم و دينار: جزاير اطراف فرات: 34000000، مقدار اموال غير نقديه: 20 عباء



[ صفحه 16]



مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 20 قسط محفور

مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 530 رطل رقم

مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 10000 رطل من المسايح الرماهي

مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 10000 رطل صوبع

مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 200 بغل

مبلغ خراج به درهم و دينار: ارمنيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 30 مهرا

مبلغ خراج به درهم و دينار: برقه: 1000000

مبلغ خراج به درهم و دينار: افريقيه: 13000000، مقدار اموال غير نقديه: 120 بساط

جمع: 318600000 درهم، غير از اجناس و البسه و اموال و غيره

مبلغ خراج به درهم و دينار: قنسرين: 400000 دينار طلا، مقدار اموال غير نقديه: 1000 حمل زيت

مبلغ خراج به درهم و دينار: دمشق: 420000

مبلغ خراج به درهم و دينار: اردن: 97000

مبلغ خراج به درهم و دينار: فلسطين: 310000، مقدار اموال غير نقديه: 300000 رطل زيت

مبلغ خراج به درهم و دينار: مصر: 2920000

مبلغ خراج به درهم و دينار: يمن 370000، مقدار اموال غير نقديه: غير از امتعه

مبلغ خراج به درهم و دينار: حجاز: 300000

جمع: 4817000 دينار طلا مساوي 72255000 درهم به اعتبار دينار 15 درهم

318600000

390855000 درهم [1] .


[1] تاريخ تمدن جرحي زيدان ص ج عصر المأمون ص 32 ج 1.