کد مطلب:276816 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:119

مشخصات جغرافيائي منطقه زوراء در روايات
براي اطمينان خاطر بيشتر به گوشه اي از رواياتي كه در رابطه با وقوع برخي از حوادث در «زوراء» دست يافته ايم و حدود جغرافيائي اين منطقه را (خواه به عنوان بغداد و خواه به عنوان زوراء) به خوبي مشخص مي كند و جاي هيچ گونه بحث و گفتگو براي كسي باقي نمي گذارد اشاره مي كنيم:

1- علي متقي هندي، كه يكي از دانشمندان اهل سنت مي باشد در كتاب معروف خود بنام «كنزالعمال» از پيغمبر گرامي صلي الله عليه و آله روايت مي كند كه آن حضرت در حديثي درباره ي شهري كه در آينده تاريخ در مشرق زمين بنام بغداد ساخته خواهد شد، فرمود:

در آينده براي فرزندان عمويم (عباس) شهري از طرف مشرق بنا خواهد شد كه بين دجله و دجيل و قطريل و صراط واقع شده است.

در آنجا بناهاي محكم و سرافراشته اي را از چوب و گچ و آجر خواهند ساخت كه آنها راطلاكاري خواهند نمود، نام اين شهر «بغداد» است.در اين شهر بدترين خلق خدا و ستمگران امت من سكني خواهند گزيد.

آگاه باشيد كه هلاكت و نابودي اين شهر به دست سفياني صورت خواهد گرفت،



[ صفحه 51]



به خداي بزرگ سوگند، گويا من هم اكنون آن شهر را مي نگرم كه: زير و رو گرديده، و از سكنه خالي شده و به ويرانه اي تبديل گشته است. [1] .

2- اميرالمومنين عليه السلام در حديثي از پيغمبر اكرم صلي الله عليه و آله نقل مي كند كه آن حضرت درباره ي شهري بنام «زوراء» كه در آينده مقر فرمانروائي «بني العباس» خواهند بود، فرمود:

در آينده شهري بين دو رود فرات و دجله ساخته خواهد شد كه محل فرمانروائي بني عباس خواهد بود، و آن (زوراء) است.

در آنجا جنگي سخت و شكننده روي خواهد داد كه زنان بسياري به اسارت خواهند رفت و مردان فراواني همچون گوسفند قرباني خواهند شد. [2] .

3- جلال الدين سيوطي در كتاب «الحاوي للفتاوي» از «حذيفه» روايت مي كند كه رسول خدا صلي الله عليه و آله درباره برخي از حوادث كه پس از بناء بغداد در آنجا روي خواهد داد فرمود:

حادثه ي بزرگي در (زوراء) به وقوع خواهد پيوست!!!

عرض شد يا رسول الله! زوراء، كجاست؟

فرمود: شهري است در مشرق كه در بين چند رودخانه واقع شده و مسكن بدترين خلق خدا و پناهگاه گروهي از جباران و ستمگران امت من خواهد بود، و مردم آن به چهار نوع عذاب مبتلا خواهند شد.

1- با شمشير درو خواهند شد.

2- شهرشان ويران خواهد گرديد.

3- بلائي از آسمان بر آنها خواهند گشت.

4- از صورت انسانيت بيرون خواهند رفت. [3] .

4- علقة بن قيس، روايت مي كند كه اميرالمومنين عليه السلام خطبه ي لؤلؤه را براي مردم ايراد نمود و از پادشاهان «بني عباس» و مقر فرمانروائي آنان سخن گفت و فرمود:

شهري در بين دجله، و دجيل، و فرات ساخته مي شود كه آنرا «زوراء» مي گويند،



[ صفحه 52]



آنجا مقر فرمانروائي بني عباس است. [4] .

5- علامه ي حلي (ره) از پدرش نقل مي كند كه اميرالمومنين عليه السلام در خطبه ي زوراء فرموده است:

زوراء سرزمين وسيعي است كه در آن بناهاي محكم پايه گذاري مي شود، و بني عباس آنجا را مقر خلافت خود و جايگاه ثروتهاي خويش قرار مي دهند، زوراء براي بني عباس خانه ي بازي و لهو است. [5] .

6- برسي، در كتاب «مشارق الانوار» نقل مي كند كه اميرالمومنين عليه السلام در خطبه ي افتخاريه ي خود از پادشاهان بني عباس سخن گفت و فرمود:

شهري در بين دجله، و دجيل، و فرات ساخته مي شود كه آن را «زوراء» مي نامند، از آنجا طينت جباران بيرون مي آيد، كسي كه در آنجا ساكن شود از رحمت خداوند به دور است، و در آنجا 24 نفر (و يا 42 نفر) از بني عباس پشت سر هم سلطنت خواهند كرد. [6] .

7- مرحوم محدث قمي عليه الرحمه، در كتاب «سفينةالبحار» به نقل از: بحار علامه ي مجلسي (عليه الرحمه) مي نويسد:

موقعي كه اميرالمومنين عليه السلام از جنگ «نهروان» (كه شهركي قديمي در چهار فرسخي بغداد است مراجعت مي فرمود از سرزمين «زوراء» گذشت، و به همراهان خود فرمود: اين سرزمين «زوراء» است، به حركت خود ادامه دهيد و از اينجا دور شويد، زيرا: خسف و نابودي بدين سرزمين، از ميخ آهنيني كه در ميان «نخاله» (يا زميني نرم) فرو برود، سريع تر خواهد بود. [7] .

در اين مورد علاوه بر احاديث ياد شده حديث ديگري نيز هست كه در خصوص «زوراء»از امام صادق عليه السلام روايت شده و گرچه امام عليه السلام از حدود جغرافيائي آن، سخني به ميان نياورده است اما چون بيان گر اين واقعيت است كه زوراء همان (بغداد) است، لذا آن را هم براي مزيد اطلاع خوانندگان، نقل مي كنيم.



[ صفحه 53]



مرحوم صدوق عليه الرحمه در كتاب «خصال» از مسلم بن خالد از امام صادق عليه السلام روايت مي كند كه آن حضرت در ضمن حديث مفصلي فرمود:

سيزده طايفه از امت جدم محمد عليه السلام مي باشند كه ما را دوست ندارند و مردم به دوستي با ما وادار نمي كنند، دشمن ما مي باشند و از ما پيروي نمي كنند، ما را خوار مي شمارند، و مردم را از ما دور مي نمايند، اينان يقينا دشمنان واقعي ما هستند. آنگاه حضرت درباره ي يكايك آن طوائف توضيح داد تا اينكه فرمود:

از جمله آنها شهري هستند كه نام آن «زوراء» است و در آخرالزمان ساخته مي شود. آنها بخون ما شفا مي طلبند، و به كينه توزي و دشمني با ما تقرب مي جويند، و در دشمني با ما هم داستانند. جنگ با ما را واجب، و كشتن ما را بر خود حتم و لازم مي دانند. [8] .

اينها چند نمونه از احاديث مربوط به«زوراء» بود كه علاوه بر بيان وقوع حوادثي كه در آينده ي تاريخ در آنجا روي مي دهد، حدود جغرافيائي اين سرزمين را نيز به خوبي مشخص مي كند و جاي هيچ گونه چون و چرائي براي كسي نمي گذارد كه «زوراء» همان بغداد است.


[1] كنزالعمال ج 11 ص 162.

[2] كنزالعمال ج 11 ص 260.

[3] الحاوي للفتاري ج 2 ص 81 و البرهان ص 127.

[4] بحارالانوار ج 36 ص 354.

[5] سفينةالبحار ج 1 ص 568-567 ماده ي (زور).

[6] مشارق انوار اليقين ص 165.

[7] سفينة البحار 1 ص 567.

[8] سفينةالبحار ج 1 ص 567 ماده (زور).