کد مطلب:294539 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:127

فصل 28


اينك، هنگام به جاي آوردن نذر بود: حسن و حسين از بستر بيماري برخاسته بودند و سرخ فاميِ تندرستي به چهره هاشان بازگشته بود. آسمان در انتظار اَداي نذري است كه «انسان» برگزيده است؛ نذري كه آن را بر خود واجب ساخته تا به جهان غرقه در نور نزديك گردد.

امّا در خانه ي فاطمه، چيزي براي اداي نذر يافت نمي شد. علي نزد مردي از خيبر به نام «شمعون» روانه گشت؛ مردي كه خود ديده بود چگونه حصارهاي لبريز از جنگ افزار و طلا و نيرنگ، در برابر مردي كه تنها يك شمشير داشت و قلبي مالامال از ستاره، فروريخته بود.

اكنون، علي نزد او آمده بود تا چيزي شگفت بخواهد. او آمده بود تا سه پيمانه جو وام بگيرد! مردي كه دروازه ي «قموص» را بركند و خيبر را


سرنگون ساخت و همسرش دختر محمّد بود و صاحب فدك، خواهان مشتي جو بود!

شمعون به راستي غافلگير شده بود. زير لب زمزمه كرد:

- اين همان زُهدي است كه «موسي بن عمران» در «تورات» به ما خبر داده است.

فاطمه پيمانه اي جو را آرد كرد. آسياب مي چرخيد و «فضّه»ي جوان كه اكنون در خانه ي فاطمه به سر مي بُرد، آرد را گردمي آورد. آرد خمير شد و آنگاه، پنج قرص نان فراهم آمد: براي هر روزه دار، يك قرص نان.

خورشيد رو به سوي افول داشت و پرتوهاي واپسين خود را براي وداع فرومي فرستاد تا پايان روزي ديگر از زندگاني انسان و زمين را اعلان كند. خانواده ي روزه دار براي افطار آماده شدند: لقمه اي نان كه قامت انسان را برپا نگاه دارد تا سفر خود به سوي نور را تداوم بخشد.

ناگاه، انساني گرسنه بانگ برآورد:

- من فردي نيازمندم. مرا خوراك دهيد، باشد كه خداوند شما را خوراك دهد!

روزه دار در لحظه ي افطار، رنج گرسنگي را خوب مي فهمد و معده ي تهي اش در پي غذايي براي فروبُردن است، وگرنه خود را فرو مي برد.

روزه داران، نان هاشان را پيشكش كردند و خود با آب روزه گشودند. آنگاه، دوره اي ديگر از گرسنگي را از سر گرفتند... گرسنگي رهتوشه ي مسافر در سفر ملكوتي آسمان است، آن جا كه سراسر كوه نور است و درياهاي لبريز از ستاره. گرسنگي، شيطان نهفته در تيرگي ها را مي راند و خُرد و ناتوان مي كند، همچون گاوي كه شاخ هاش در هم


شكسته شده است.

روزي ديگر گذشت و آن روزه داران همچنان در سفر روحاني خود به جستجوي سرچشمه هاي عشق بيكران بودند: جز عشق هرچه هست، به افول مي گرايد. عشق آواز خداست در جان هاي سپيد!

اين بار، يتيمي از راه رسيد. و راستي كه چه سوزناك است حال يك يتيم در لحظه ي غروب كه همه ي موجودات به آشيان هاي خويش مي روند و پرندگان به لانه ها و كودكان به دامن هاي لبالب از گرما.

در لحظه ي غروب، اشك در چشم يتيمان گردمي آيد، همچون آسماني پوشيده از ابر؛ و گريه در قلبشان آشوب مي كند؛ و تلخي و رنج در جانشان... اگر اين حال با گرسنگي نيز همراه گردد، چه هنگامه اي برپا خواهد شد! و آيا كودكان مي توانند سرما و گرسنگي را تحمّل كنند؟

در آن لحظه ي غم افزاي غروب، يتيم ندا در داد:

- من كودكي يتيم هستم. مرا خوراك دهيد، باشد كه خداوند شما را خوراك دهد!

در ژرفاي جان هاي سپيد، گنج هايي از لذّت نهفته اند كه هيچ نسبتي با لذّت هاي مادّي ندارند؛ چه رسد به جان هايي كه گرسنگي و نذر آنها را صيقل داده تا آن جا كه همچون نوري پرتوافشان، شفّاف گشته اند.

روزه داران، نياز يتيم را برآوردند و آن شب نيز بيدار ماندند و سفر معنوي خويش را تداوم دادند؛ سفري كه جسم را مي آزارد و آن را به خُرده كاهي تبديل مي كند. و آن جاست كه جهان بيكرانه ي انسانيّت، شاهد پيروزي جاودان فرشتگان و شكست شيطان است.

آسمان، خيره ي جان هايي بود كه در زمين، جاده ي گرسنگي را پشت سر


مي نهادند تا به نذر خويش وفا كنند.

روز سوم كه به غروب پيوست، اسيري بر در خانه آمد و لقمه ي ناني يا دانه ي خرمايي خواست.

پيكرها در برابر امواج گرسنگي مي لرزيدند و چشم ها به ابر نشسته بودند. هستي را مِه و دود فراگرفته بود. اندام گل هاي نبوّت مي لرزيد و رو به پژمردگي مي رفت. جان ها پيش از هر زمان، ناب و پيراسته شده بود و گل هاي وجودشان رايحه اي دلاويزتر از هميشه داشت.

فاطمه نحيف تر شده، چشمانش به گودي نشسته بود. در حالي كه درون محرابش به نماز ايستاده بود، صدايش رفته رفته به خاموشي مي گراييد.

در خانه ي واپسين پيامبر، «جبرئيل» با هديه اي آسماني فرود آمد. اين هديه، سوره ي «انسان» بود:

«بسم اللّه الرّحمن الرحيم

هر آينه بر انسان مدّتي از زمان گذشت و او چيزي درخور ذكر نبود. ما آدمي را از نطفه اي آميخته بيافريده ايم، تا او را امتحان كنيم؛ و شنوا و بينايش ساخته ايم.

راه را به او نشان داده ايم: يا سپاسگزار باشد يا ناسپاس.

ما براي كافران، زنجيرها و غل ها و آتش افروخته آماده كرده ايم.

نيكان از جامي مي نوشند كه آميخته به كافور است: چشمه اي كه بندگان خدا از آن مي نوشند و آن را به هر سو كه مي خواهند، روان مي سازند.


به نذر وفا مي كنند و از روزي كه شرّ آن همه جا را فراگرفته است، مي ترسند.

و طعام را در حالي كه خود دوستش دارند، به مسكين و يتيم و اسير مي خورانند: جز اين نيست كه شما را براي خدا اطعام مي كنيم و از شما نه پاداش مي خواهيم و نه سپاسي. ما از پروردگار خود پروا داريم؛ پرواي روزي را كه خشم آگين و سخت و هولناك است.

خدا ايشان را از شرّ آن روز نگاه داشت و آنان را طراوت و شادماني بخشيد. به پاس صبري كه كرده اند، پاداششان را بهشت و پرنيان داد...

اين، پاداش شماست و از كوششتان سپاسگزاري شده است.» [1] .

آن شب، فاطمه چيزهايي را ديد كه هيچ چشمي نديده است؛ حرف هايي را شنيد كه هيچ گوشي نشنيده است و هرگز به قلب انساني راه نيافته است:

درختاني ديد سبز در سبز كه در خاك هاي مُشك افشان ريشه داشتند؛ جويباران ناب و درخشاني كه امواجشان در پاي درختان، پيچ در پيچ مي شد؛ نسيمي كه مي گذشت و شاخساران را نوازش مي داد تا برگ ها با آوايي رؤيايي به ترنّم درآيند. او گنجينه هاي مرواريد تازه را در اشكِ چكيده از رخسار شاخساران ديد؛ و بار و بَرِ درختان را در نيام شكوفه ها؛ و قصرهاي زبرجد را كه همچون سنگ هاي رنگين، اين سو و آن سو پراكنده بودند. چشمه ساران نرم و گوارا از هر سو مي جوشيدند. كودكاني مرواريدگون، جام هاي نقره اي سرشار از عسل ناب را در دست مي گرداندند و در سايه ساران و نورباران ها، مي درخشيدند. در بهاري


پايدار كه در آن، نه از سوزش آفتاب نشان است و نه از سوزِ زَمْهَرير، او اميران قصرها را ديد كه جامه هايي از ابريشم سبز و ديبا بر تن داشتند و جام هايي لبريز در دست؛ و جرعه جرعه از شراب زنجبيل كام برمي گرفتند. چهره ها لبالب از سعادتي جاودان بود و آكنده از شادماني و سرسبزي، كه نسيم بهاري سرشار از طراوت گل ها و شكوفه هاي جاودانه، آنها را پُرنقش كرده بود.

فاطمه، اين همه را ديد. ميان پشته هاي مُشك و قصرهاي زبرجد گشت؛ و در درياچه ي سعادت غوطه خورد. بدينسان، او در شوق سوخت؛ در شوقي گوارا. و چه شيرين است كه انسان با سرچشمه ي انسانيّت همنشين گردد و از همه ي بند و بارهاي زميني رهايي يابد!



[1] انسان/ آيه هاي 1 تا 12؛ و نيز 22.