کد مطلب:78273 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:187

نشانه ها و ويژگيهاي امام











عن ابي الجارود قال: سالت ابا جعفر الباقر (ع) بم يعرف الامام؟

قال عليه السلام بخصال: اولها نص من الله تبارك و تعالي عليه و نصبه علما للناس حتي يكون عليهم حجه، لان رسول الله (ص) نصب عليا و عرفه الناس باسمه و عينه و كذلك الائمه ينصب الاول الثاني و ان يسال فيجيب و ان يسكت عنه فيبتدي و يخبر الناس بما يكون في غد و يكلم الناس بكل لسان و لغه.[1].

«ابو جارود گفت: از حضرت امام محمد باقر عليه السلام پرسيدم، امام چگونه و به چه نشاني شناخته مي شود؟ امام عليه السلام فرمود:

با خصال و ويژگيهاي: نخستين آنها نص خداي تبارك و تعالي است. و خداي عز و جل امام (ع) را مانند پرچمي در ميان مردم برمي افرازد تا نسبت به آنان اتمام حجت كند. همانگونه كه پيامبر خدا (ص) امام علي (ع) را به امامت مردم نصب كرد، و او را به نام و شخص به مردم شناسانيد و آن حضرت را به مقام امامت تعيين كرد. و همين گونه ائمه ي اطهار

[صفحه 17]

عليهم السلام- در مورد امام پس از خود- عمل مي كنند، يعني امام نخستين امام دوم را نصب و معين مي كند. ويژگي ديگر امام اينكه:

پاسخ هر پرسشي را مي گويد و هرگاه مردم- به دليل ناآگاهي از امري- از گفتار بازمانده و ساكت شدند، در اين حال امام (ع) آغاز سخن كند. و نيز مردم را از- حوادث- فرداي زندگي آنها با خبر كند، و امام با هر زبان و لغتي با مردم سخن مي گويد».

عن ابي عبدالله (ع) قال عشر خصال من صفات الامام:

العصمه و النصوص و ان يكون اعلم الناس، و اتقاهم لله و اعلمهم بكتاب الله و ان يكون صاحب الوصيه الظاهره، و يكون له المعجز و الدليل و تنام عينه و لا ينام قلبه و لايكون له في ء، و يري من خلفه كما يري من بين يديه.[2].

«امام جعفر صادق عليه السلام فرمود، ده خصلت از صفات امام معصوم است:

1-پاكدامني و عصمت 2- نص و صراحت بر امامت 3- داناترين مردم 4- پرهيزگارترين مردم براي خدا 5- داناتر از همه به كتاب خدا 6- صاحب وصيت و سفارش آشكار 7- دارا بودن معجزه و دليل براي اثبات امامت 8- به هنگام خواب چشمان امام به خواب مي رود ولي دلش بيدار است 9- امام سايه ندارد 10- امام از پشت سر مشاهده مي كند، همانگونه كه از پيش رو مي بيند».[3].

[صفحه 18]

عن سدير عن ابي عبدالله (ع) قال قلت له: جعلت فداك ما انتم؟

قال عليه السلام: نحن خزان الله علي علم الله، نحن تراجمه وحي الله، نحن الحجه البالغه علي مادون السماء و فوق الارض.[4].

«سدير گويد كه از امام صادق (ع) پرسيدم، فدايت شوم، شما كيستيد؟ امام عليه السلام ائمه اطهار را به سه 3 صفت ممتاز معرفي كرده و فرمود:

1- ما خزانه داران علم و دانش پروردگاريم.

2- ما مفسران و توضيح دهندگان وحي آفريدگاريم.

3- ما حجت رسا و آشكار خدا بر آفريدگان او در زير آسمان و روي زمين مي باشيم».

عن علي بن موسي الرضا (ع) قال للامام علامات:

يكون اعلم الناس و احكم الناس و اتقي الناس و احلم الناس و اشجع الناس و اسخي الناس و اعبد الناس و يلد مختونا و يكون مطهرا و يري من خلفه كما يري من بين يديه و لا يكون له ظل.[5].

«امام علي بن موسي الرضا عليه السلام فرمود، امام داراي نشانه ها و ويژگيهايي است:

امام داناترين، حكيم ترين، پرهيزگارترين و بردبارترين مردم است. و از همه ي مردم دليرتر، گشاده دست تر، پارساتر و خداپرست تر است. امام پاك و منزه و ختنه شده به دنيا مي آيد. امام از پشت سر مي بيند همانگونه

[صفحه 19]

كه از پيش رو مي بيند و امام عليه السلام را سايه اي نباشد».

عن ابي عبدالله (ع) قال: ان الامام يعرف الذي من بعده فيوصي له.[6].

«امام صادق عليه السلام فرمود: همانا هر امام و پيشوايي، امام و رهبر پس از خود را معرفي كرده درباره ي او- به مردم- سفارش مي كند.»

عن ابي هاشم الجعفري قال سمعت الرضا (ع) يقول:

لنا اعين لا تشبه اعين الناس و فيها نور ليس للشيطان فيها نصيب.[7].

«ابوهاشم جعفري گفت: شنيدم امام علي بن موسي الرضا عليه السلام فرمود:

ما را چشماني است كه به چشمهاي مردم مانند نيست.[8] و در ديدگان ما نوري است كه شيطان را در آن بهره و نصيبي نيست».

عن السجاد (ع): الامام منا لا يكون الا معصوما و ليست العصمه في ظاهر الخلقه و لذلك لا يكون الا منصوصا.[9].

«حضرت امام علي بن الحسين عليهم السلام فرمود:

امام معصوم (پاكدامن و دور از گناه) جز از خاندان ما (عترت پيامبر) نباشد. و عصمت در ظاهر انسان نيست كه شناخته شود و به همين دليل امام بايد منصوص و معين از سوي خدا و پيامبر (ص) باشد.»

در ارتباط با مساله ي جانشيني و خلافت پس از پيامبر اكرم (ص) و

[صفحه 20]

امامت امت اسلامي شيعيان اميرالمومنين علي عليه السلام و يازده امام از نسل پاك و مطهر آن امام همام، عقيده دارند كه امام بايد معصوم باشد. و يكي از ويژگيها و نشانه هاي امام را عصمت مي دانند. و از آنجا كه عصمت امري باطني و پنهان از چشم مردم است و نشاني در ظاهر خلقت انسان ندارد. بنابراين شيعيان معتقدند امام معصوم را تنها خداي متعال برمي گزيند، كه داناي به پيدا و پنهان و اسرار دل و افكار انسانهاست. و هم اوست كه در خلوت و در جلوت از انديشه، اراده، نيت و عمل همه ي بندگان و آفريدگانش آگاه است. به همين دليل براساس حديث فوق از آنجا كه تشخيص و شناخت عصمت در زندگي انسانها از عهده ي هيچ كس از فرزندان آدم (ع) برنمي آيد، گزينش و اعلام امامت امام معصوم فقط مربوط به آفريدگار عالميان است. و امام امت اسلامي بايد براساس نص صريح از سوي خدا و پيامبر (ص) و امام قبل از خود به مردم معرفي شود. چرا كه مردم را در انتخاب و معرفي امام، حق و رايي نيست، به دليلي كه پيش از اين بيان شد.

با بيان احاديث فوق از زبان خاندان رسالت و پرچمداران حمايت و هدايت انسانها، آشنايي مختصري با امام (ع) و ويژگيها و نشانه هاي مخصوص او فراهم آمد. و در مباحث آينده كه از ديد و نظر خوانندگان محترم خواهد گذشت، به خواست خداي منان بيش از اين آشنا خواهيم شد.

[صفحه 21]


صفحه 17، 18، 19، 20، 21.








    1. بحارالانوار، ج 25، ص 141.
    2. بحارالانوار، ج 25، ص 140.
    3. شايد مقصود اينستكه همانگونه كه در زمان حال امام به حقايق امور آگاه است، از آينده و حوادث و اخبار آن نيز آگاهي كامل دارد.
    4. بحارالانوار، ج 26، ص 105.
    5. بحارالانوار، ج 25، ص 116.
    6. بحارالانوار، ج 23، ص 73.
    7. بحارالانوار، ج 26، ص 66.
    8. شايد مقصود امام از اين عبارت، روشني دل و نورانيت ذاتي اهل البيت (ع) باشد، كه فيض خدادادي است و ديگران از اين قداست دل و طهارت ضمير محرومند.
    9. المحجه البيضاء، ج 1، ص 232.