-1 - اگرمرد و زن كه همسرند در رابطه با عمل زناشويي موقعي كه به اوج لذت برسند فحش وحرف مبتذل مي زنند از لحاظ شرعي چه حكمي دارد ؟ و براي ما عادت شده و ما را در رابطه با عمل زناشويي صحيح راهنمايي لازم عنايت فرماييد ؟(0)
-امام رضا ( ع ) مي فرمايد : زياد آميزش كردن با زنان ، اخلاق انبيا است × اما در روايتي ديگر آمده ( زياد آميزش نكنيد ) × اين تناقض را چگونه تفسير مي كنيد؟(0)
-احترام به پدر ومارد درچه حدي براي فرزند واجب است ؟(0)
-آيا احترام به والدين واجب است اگر به خاطر دفاع باشد چون قبلا پدرم اخلاق بسيار بدي داشت و مادرم را بسيار مي زد كه باعث سقط چند بچه شد .و من از مادرم دفاع مي كردم . آيا اين كار گناه است ؟(0)
-آيا مادري كه نماز نمي خواند احترامش واجب است؟

(0)
-با توجه به اين كه پيامبر(ص) فرمود: بهشت زير پاي مادران است، همه مادران به بهشت ميرند؟

(0)
-وظيفه ما درمقابل پدر فحاش و بد اخلاق چيست و آيا احترام به او واجباست(0)
-1ـ وظايف شرعي زن نسبت به شوهر و شوهر نسبت به زن خود چيست؟(0)
-آيا صحبت كردن زن و مردي كه سه طلاقه هستند جائز است؟
(0)
-آيا داماد بعد از طلاق هم به مادر زن محرم است؟
(0)
-1 - اگرمرد و زن كه همسرند در رابطه با عمل زناشويي موقعي كه به اوج لذت برسند فحش وحرف مبتذل مي زنند از لحاظ شرعي چه حكمي دارد ؟ و براي ما عادت شده و ما را در رابطه با عمل زناشويي صحيح راهنمايي لازم عنايت فرماييد ؟(0)
-امام رضا ( ع ) مي فرمايد : زياد آميزش كردن با زنان ، اخلاق انبيا است × اما در روايتي ديگر آمده ( زياد آميزش نكنيد ) × اين تناقض را چگونه تفسير مي كنيد؟(0)
-احترام به پدر ومارد درچه حدي براي فرزند واجب است ؟(0)
-آيا احترام به والدين واجب است اگر به خاطر دفاع باشد چون قبلا پدرم اخلاق بسيار بدي داشت و مادرم را بسيار مي زد كه باعث سقط چند بچه شد .و من از مادرم دفاع مي كردم . آيا اين كار گناه است ؟(0)
-آيا مادري كه نماز نمي خواند احترامش واجب است؟

(0)
-با توجه به اين كه پيامبر(ص) فرمود: بهشت زير پاي مادران است، همه مادران به بهشت ميرند؟

(0)
-وظيفه ما درمقابل پدر فحاش و بد اخلاق چيست و آيا احترام به او واجباست(0)
-1ـ وظايف شرعي زن نسبت به شوهر و شوهر نسبت به زن خود چيست؟(0)
-آيا صحبت كردن زن و مردي كه سه طلاقه هستند جائز است؟
(0)
-آيا داماد بعد از طلاق هم به مادر زن محرم است؟
(0)

مطالب این بخش جمع آوری شده از مراکز و مؤسسات مختلف پاسخگویی می باشد و بعضا ممکن است با دیدگاه و نظرات این مؤسسه (تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عج)) یکسان نباشد.
و طبیعتا مسئولیت پاسخ هایی ارائه شده با مراکز پاسخ دهنده می باشد.

  کد مطلب:44666 شنبه 1 فروردين 1394 آمار بازدید:1

سن ازدواج در اسلام چيست؟



در تعيين سن ازدواج دختران و پسران دو ديدگاه اصلي وجود دارد: يكي ديدگاه ديني و ديگري ديدگاه روان شناختي كه به گونه اي مكمل يكديگرند. ما در اين نوشتار، از ديدگاه ديني به اين مسأله مي پردازيم.

قرآن و سن ازدواج

در كلام خداوند سن معيني براي ازدواج مطرح نشده است، ولي از واژگاني چون بلوغ، بلوغ حلم، بلوغ نكاح و بلوغ اشد مي توان به نحوي سن بلوغ و سن ازدواج را به دست آورد. شايد رساترين آيه در تعيين سن ازدواج آيه 6 سوره نساء مي باشد كه ترجمه آن آيه شريفه باشد كه مي فرمايد:

و ابتلوا اليتامي حتي إذا بلغوا النكاح فإن آنستم منهم رشداً فادفعوا إليهم أموالهم

يتيمان را آزمايش كنيد تا هنگامي كه بالغ شده و به نكاح تمايل پيدا كردند و آنان را به درك مصالح زندگاني خود آگاه يافتيد، اموالشان را به آنان بدهيد. (1)

شيخ طوسي در تفسير آيه مي نويسد:

معناي بلوغ نكاح آن است كه به مرحله ي توانايي بر همخوابگي و توليد نسل برسند، احتلام فعلي منظور نيست.(2)

در تفسير مراغي آمده است:

بلوغ نكاح رسيدن به سني است كه استعداد و آمادگي ازدواج حاصل شود و آن بلوغ حلم است. نوجوان در اين حالت ميل پيدا مي كند همسر و سرپرست خانواده باشد. (3)

كسي كه مال يتيمان نزد وي است، حق ندارد مال را در اختيار يتيم بگذارد، تا اين كه به بلوغ جنسي و احتلام برسد. (4)

در اين روايت بلوغ نكاح به احتلام تفسير شده است.

خلاصه آنكه، معيار سن ازدواج از نظر قرآن همان قدرت داشتن بر ازدواج، توانايي هم خوابگي و توليد نسل است.

سن ازدواج از نگاه روايات

روايات در مورد تعيين زمان ازدواج، به دو دسته اند:



1ـ در برخي روايات به سن خاصي اشاره شده است؛ مانند اين روايت از امام باقر (ع) كه فرمودند:

دختر وقتي به سن نه سالگي مي رسد از يتيمي بيرون مي آيد و مي تواند ازدواج كند. (5)

در جاي ديگر آمده است:

دختر وقتي به سن نه سالگي برسد و تزويج نمايد، از يتيمي خارج شده و اموالش را مي توان به او واگذار نمود. (6)

در احوالات رسول خدا (ص) آمده است:

پيامبر در حالي با عايشه ازدواج كرد كه عايشه ده ساله بود و ايشان با دختري ازدواج نمي كرد مگر اين كه بالغ باشد (و منظور از دختر ده ساله در اين روايت، نه سال تمام است) (7)

و نيز امام باقر (ع) فرموده است:

همبستر شدن و ازدواج با دختر قبل از نه يا ده سالگي جايز نيست.(8)

2ـ برخي روايات بدون اشاره به سن خاصي، جوانان را در آغاز جواني به ازدواج ترغيب مي كنند. در روايتي از امام صادق (ع) آمده است:

از سعادت مرد (پدر) آن است كه دخترش در خانه اش عده نشود. (قبل از اينكه عادت زنانه ببيند به خانه شوهر برود. (9)

بايد توجه داشته باشيم كه اين مجموعه روايات، بيش تر ناظر به تعيين سن ازدواج دختران است. يكي ا زراه هاي تعيين سن مناسب براي ازدواج پسران، مراجعهبه سيره ي عملي ائمه ي اطهار (ع) است.

سن ازدواج بر اساس سيره ي معصومين (ع)

شواهد تاريخي گواه است كه امامان ما در سنين قبل از 20 سالگي ازدواج مي كردند. امام سجاد (ع) در سال 38 ه . ق متولد شد.(10) مورخين نوشته اند كه امام باقر (ع) در سال 57 هجري متولد شد و در ماجراي كربلا (سال 61) چهار ساله بود. (11) از اين مطلب مي فهميم كه امام سجاد (ع) در حدود 18 سالگي ازدواج كرده اند.

ـ امام كاظم (ع) در سال 128 ه.ق و امام رضا (ع) در سال 148 ديده به جهان گشودند، نتيجه مي گيريم كه امام كاظم (ع) قبل از 20 سالگي ازدواج كرده است.

امام جواد (ع) در سال 195 ه.ق و امام هادي (ع) در سال 212 ديده به جهان گشودند؛ نتيجه مي گيريم كه امام جواد (ع) در موقع ازدواج كمتر از 17 سال داشته اند.

ـ امام هادي (ع) در 212 ه.ق و امام حسن عسكري (ع) در سال 232 ديده به جهان گشودند؛ بنابراين امام هادي (ع) بايد قبل از 20 سالگي ازدواج كرده باشد. امامان (ع) در مورد فرزندانشان نيز همين شيوه را داشتند و نوعاً قبل از 20 سالگي وسايل ازدواجشان را فراهم مي كردند. (12)

و چون عمل و سيره معصومين (ع) براي ما الگو و حجت است، در تعيين سن ازدواج نيز بايد به آن بزرگواران اقتدا كنيم. تا

اينجا به اين نتيجه رسيديم كه طبق آيات، روايات و سيره ي معصومين (ع) سن ازدواج در دختران بعد از 9 سالگي و در پسران حدود 20 سالگي است؛ اما سؤالي كه وجود دارد اين است كه آيا تنها رسيدن به اين سن كفايت مي كند، يا معيارهاي ديگري نيز در تعيين زمان ازدواج دخالت دارد؟

شواهد بسياري نشان مي دهد كه علاوه بر سن، متغيرهاي ديگري در تعيين زمان مناسب ازدواج مورد توجه است كه به تبع آنها، معيار سني نيز نوسان مي يابد. يكي از اصلي ترين معيارهاي تعيين سن ازدواج، از نظر شرع (13) و روان شناسان رسيدن به حد رشد است كه خود ابعاد مختلفي دارد و ما اينك به توضيح برخي از جنبه هاي عمده ي آن مي پردازيم.

براي صلاحيت ازدواج از نظر فقه اماميه تنهار سيدن به سن بلوغ كافي نيست. بلكه علاوه بر آن، دختر و پسر بايد رشيد هم باشند؛ يعني بتوانند مصلحت خود را تشخيص دهند تا بتوانند به استقلال و از روي اراده و اختيار عقد ازدواج ببندند.

شهيد مطهري درباره ي شرط بودن رشد براي ازدواج مي نويسد:

در فقه و سنت اسلامي محرز و مسلم است كه براي ازدواج تنها عقل و بلوغ كافي نيست؛ يعني يك پسر به صرف آن كه عاقل و بالغ است نمي تواند با دختري ازدواج كند؛ هم چنان كه براي دختر نيز عاقله بودن و رسيدن به سن بلوغ دليل كافي براي ازدواج نيست، علاوه بر بلوغ و علاوه بر عقل، رشد لازم است. (14)

اگر بخواهيم كلمه ي رشد را به مفهوم عام آن تعريف كنيم، بايد بگوييم:

رشد يعني اين كه انسان شايستگي و لياقت اراده و نگه داري و بهره برداري هر يك از سرمايه ها و امكانات مادي و يا معنوي را كه به او سپرده مي شود داشته باشد؛ يعني اگر انسان در هر مرحله اي از زندگي كه داراي يك شأن و منزلت و مقامي است و يا ابزار و وسيله اي را دارد شايستگي اداره و نگه داري و بهره برداري از آن را داشته باشد، چنين شخصي در آن كار و در آن شأن رشيد است. حال،آن چيز هر چه مي خواهد باشد، همه ي آن اشيايي كه وسايل و سرمايه هاي زندگي هستند. سرمايه به مال و ثروت انحصار ندارد. مردي كه ازدواج مي كند خود ازدواج و زن و فرزند و كانون خانوادگي، وسايل و، به تعبير ديگر، سرمايه هاي زندگي او هستند، و يا شوهر براي زن و زن براي شوهر حكم سرمايه را دارد.(15)

بنابراين، رشد در مورد ازدواج يعني شايستگي و لياقت اداره ي زندگي؛ چنان كه شهيد مطهري در اين خصوص مي فرمايد:

منظور (از رشد در مورد ازدواج) تنها رشد جسماني نيست، منظور اين است كه رشد فكري و روحي داشته باشند، يعني بفهمند كه ازدواج يعني چه؟ تشكيل كانون خانوادگي يعني چه؟ عاقبت اين بله گفتن چيست؟ بايد بفهمد اين بله كه مي گويد، چه تعهدهايي و چه مسئوليت هايي به عهده ي او مي گذارد و بايد از انجام اين مسئوليتها بر آيد. (16)

رشد به معناي ياد شده كاملاً يك امر اكتسابي و قابل يادگيري است. والدين، اطرافيان و فرهنگ جامعه مي توانند نقش اساسي در شكل گيري و تحصيل آن داشته باشند.



















































منابع و مآخذ:

1ـ نساء، 6

2ـ شيخ طوسي، التبيان في تفسير القرآن، ج3، ص116

3ـ تفسير مراغي، ج4، ص188

4ـ تفسير صافي، ج1، ص391

5- شيخ حر عاملي، وسايل لشيعه، ج1، ص30

6ـ همان، ج1، ص31

7ـ همان

8ـ همان، ص70، ج4

9ـ شيخ حر عاملي، وسايل الشيعه، ج20، ص61

10ـ شيخ مفيد، الارشاد، (قم: مكتبه بصيرتي)، ص253

11ـ مهدي پيشوايي، سيماي پيشوايان در آيينه ي تاريخ، (قم: موسسه ي انتشارات دارالعلم، چاپ پنجم، 1380،). ص77

12ـ محمد تقي عبدوس، فرازهاي برجسته از سيره ي امامان شيعه، (دفتر تبليغات اسلامي) ج2، ص28ـ29

13ـ ر.ك. مرتضي مطهري، مقالة رهبري در اسلام، (انتشارات صدرا، بي تا)

14ـ مرتضي مطهري، امدادهاي غيبي در زندگي بشر به ضميمه ي چهار مقاله ي ديگر، (انتشارات صدرا، بي تا)، ص120 و 153

15ـ همان، ص122

16ـ همان، ص153ـ154

برگرفته از فصلنامة پژوهشي پرسشها و پاسخهاي ديني سال دوم شماره 9ـ10، با اشراف آيت الله معرفت، ص150

مطالب این بخش جمع آوری شده از مراکز و مؤسسات مختلف پاسخگویی می باشد و بعضا ممکن است با دیدگاه و نظرات این مؤسسه (تحقیقاتی حضرت ولی عصر (عج)) یکسان نباشد.
و طبیعتا مسئولیت پاسخ هایی ارائه شده با مراکز پاسخ دهنده می باشد.